నూతన ఆశయాలను అంకురింపజేసే 'ఉగాది'


చైత్రమాసి జగద్బ్రహ్మ ససర్జ ప్రథమేహని
శుక్ల పక్షే సమగ్రంతు తదా సూర్యోదయే సతి

చైత్రశుద్ద పాడ్యమి సూర్యోదయ సమయంలో బ్రహ్మ ఈ జగత్తును సంపూర్ణంగా సృష్టించాడు. ‘ఉగ’ అనగా నక్షత్ర గమనము, నక్షత్ర గమనానికి ‘ఆది’ ‘ఉగాది’ అంటే సృష్టి ఆరంభమైన దినము. భవిష్య పురాణములో యుగాదు గురించి వివరణ ఉంది. కృతయుగం వైశాఖ తృతీయనాడు, త్రేతా యుగం కార్తీక నవమి నాడు, ద్వాపర యుగం ఆశ్వయుజ త్రయోదశి నాడు, కలియుగం ప్గాలుణ పౌర్ణమి నాడు ప్రారంభం అయినట్లు శాస్త్రోక్తం. 

 కాలాన్ని మనకు అనుగుణంగా 60 సంవత్సరాలు మహర్షులు విభజించారు. ప్రతి సంవత్సరంలో మొదటి రోజున సంవత్సరాది లేదా ఉగాదిగా జరుపుకొంటాం. మన ప్రాచీన జ్యోతిష్య శాస్త్రవేత్తలు కాలగణనానికి ‘పంచాంగం’ పొందుపరచారు. పంచాగాలు అంటే తిథి, వార, నక్షత్ర, యోగ, కరణాలు. భూమి నుండి ఆకాశంలోని సూర్య, చంద్రాదులు దూరాలను గణించి వారికి సంబంధించిన వివరాలను పంచాంగంలో పొందుపరచారు. దీని ఆధారంగానే మన నిత్య నైమిత్తిక కార్యక్రమాలను సనాతన ధర్మం ప్రకారం వేలాది సంవత్సరాలుగా జరుపుకొంటున్నారు. ఉగాది కాల పురుషునికి సంబంధించిన ఉత్సవం. కాలాన్ని గమనించే విధానంలోనే వ్యక్తి విజ్ఞానం ఆరంభమైంది. దీనికి ఆద్యులు మన ప్రాచీన మహర్షులు. శాలివాహన చక్రవర్తి ఉగాది నాడే పట్టాబిషిక్తుడై శౌర్య పరాక్రమాలతో శకకర్తగా భాసిల్లాడు. వేదాలను హరించిన సోమకుని వధించి మత్స్యావతార ధారియైన విష్ణువు వేదాలను బ్రహ్మకు అప్పగించిన శుభతిథి ఉగాది.
హిందూరాష్ట్ర నవోదయానికి నాందీ వాచకుడు రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక సంఘ్ సంస్థాపకుడు డాక్టర్‌ కేశరావు బలీరాం హెడ్గేవార్‌ ఉగాది పర్వదినాన జన్మించటము విశేషము.
జడప్రాయమైన జగత్తులో చైతన్యాన్ని రగుల్కొలిపి మానవాళిలో నూతన ఆశయాలను అంకురింపజేసే శుభదినం ఉగాది.